Blog

Zihin Kuramı

18.09.2017

Bostancı’da bir cafe…

Elira arkadaşlarıyla oturuyor.  Masada 13-14 yaşlarında beş kız var. Proje ödevini yapmak için toplanmışlar. Kızlar sınıf arkadaşları Birce’nin geçen haftaki doğum gününü konuşuyorlar. Birce’nin elbisesinin berbat olduğunu, ama buna hiç şaşırmadıklarını, çünkü onun her zaman çok zevksiz olduğunu söylüyorlar. Elira konuşmaya katılmıyor.

20.09.2017

Okul bahçesi…

Birce Elira’nın yanına geldi. Dün çalışmaya gelemedim, dişçi randevum vardı dedi. Sen gittin mi, neler yaptınız diye sordu. Elira; “Oturup dondurma yedik, Elif sıcak çikolata içti, Cemre kek yedi, Pınar da portakal suyu içti ve tost yedi. Cemre matematik sınavına çalışmadığını söyledi…  Elira anlatmaya devam ederken Birce “Tamam sağol” dedi, içeri doğru yürüdü.

21.09.2017

Elira’nın evi…

Elira okuldan eve döndü. Ankara’da yaşayan teyzesi onlara sürpriz bir ziyaret yapmıştı. Elira’yı görünce ayağa kalkıp kollarını açtı, “Seni çok özledim bir tanem dedi. Sen de beni özledin mi?” diye sordu. Elira pek özlemediğini söyledi. Teyze biraz bozuldu, annesi bayağı bozuldu, Elira pek bir tepki vermedi.

22.09.2017

Okul / matematik dersi…

Sermin Hanım “Günaydındiyerek sınıfa girdi ve üslü sayıları çalışmaya devam edeceklerini söyledi. Tahtaya sorular yazmaya başladı; Elira defterini çıkardı ve öğretmene ciddi bir ifadeyle Atatürk dönemi Türk dış politikası ile ilgili ne düşündüğünü sordu, Cemre “Yine mi!” dedi.

25.09.2017

Moda Çay Bahçesi

Elira masaya bir türlü garson gelmeyince kalkıp garsonun yanına gitti.  “Beş tane karışık tost istiyoruz.” dedi. Garson “Tamam. Nerede oturuyorsunuz?” deyince Elira, Bostancı’da diye cevap verdi.

Elira, hafta boyu bazı iletişim sorunları yaşadı. Arkadaşlarıyla sohbete tam anlamıyla katılamadı, bir olay anlatırken gereksiz detaylar katarak konuştu, teyzesinin kalbinin kırılacağını düşünmeden onu pek de özlemediğini söyledi, garsonun sorusunun amacını anlayamadı, matematik dersinde yeri ve zamanı değilken tarih dersinde işledikleri ve favori konusu olan Atatürk dönemi Türk dış politikasından bahsetti. Bu yaşadığı durumun Elira’nın arkadaşlık becerilerini ve sosyal hayatını olumsuz etkileme ihtimali yüksek.

Elira’nın hafta boyu yaşadığı iletişim sorunları zihin kuramı eksikliği yaşadığını gösteriyor.

Zihin kuramı kişinin kendi zihinsel süreçlerini anlaması ve tanımlayabilmesi, aynı zamanda diğer insanların duygu, düşünce, inanç, arzu ve niyetlerini anlayabilmesidir. Bunun sonucunda kişi diğerlerinin davranışlarının sebebini anlar, olaylar karşısında verecekleri tepkileri, hissedecekleri duyguları tahmin edebilir ve kendi davranışlarını da buna göre ayarlayabilir.

Zihin kuramı eksikliğinin yol açabileceği bazı durumlar şöyle sıralanabilir:

  • Diğer insanların duygularını anlayamama
  • Diğer insanların düşüncelerini anlayamama
  • Diğer insanların niyetlerini anlayamama
  • Yaşanan olayın yol açacağı duyguyu tahmin edememe
  • İletişim kurarken karşısındakinin duygularını hesaba katamama
  • Bir şey anlatırken karşısındakinin ne bildiğini hesaba katamama, dolayısıyla eksik bilgi verme ve anlaşılmaz olma
  • Bir şey anlatırken karşısındakinin ilgilenip ilgilenmediğine dikkat etmeden konuşma, aynı konudan defalarca bahsetme ya da uygun olmayan yer ve zamanlarda konuşma
  • İroni ve esprileri anlayamama
  • Mecazi kullanımları anlayamama
  • Karşılıklı doyurucu bir etkileşime girmede zorluk

ZİHİN KURAMI EĞİTİMİ bu tip sorunların üstesinden gelme amacıyla tasarlanır.

Bu eğitimde temel olarak kişiyle kendisinin ve başkalarının duygularını ve zihinsel durumlarını tanıma ve anlamaya yönelik çalışmalar yaptırılır. Eğitim kapsamında kazandırılması hedeflenen bazı beceriler şöyledir:

  • Fotoğrafı gösterilen duyguyu söyleme
  • Hangi olayların söylenen duyguya yol açabileceğini tahmin etme
  • Olaya bağlı duyguyu tahmin etme
  • İsteğin gerçekleşip gerçekleşmemesine bağlı duyguyu tahmin etme
  • Kişinin isteğinin gerçekleşip gerçekleşmeyeceğine dair beslediği inanca dayalı duyguyu tahmin etme
  • Kişinin bilgisini anlama
  • Kişinin bilgisine göre açıklama yapma veya bir olay anlatma
  • Kişinin yanlış düşüncelere sahip olabileceğini anlama
  • Kişinin duygu, bilgi ve/veya niyetine göre davranışını tahmin etme
  • Kişinin davranışının sebebini tahmin etme
  • Kendi davranışlarının başkalarının duygu ve davranışlarını nasıl etkileyebileceğini tahmin etme vb…

Bu yazıyı paylaşın

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir