Blog

otizm-belirtileri

Çocuğum Otizmli Mi: Otizmin 9 Belirtisi

Otizm, adını ilk duyurmaya başladığında çocuğuna geleneksel biçimde sevgi göstermeyen “buzdolabı anneler”in çocuklarında görüldüğüne dair bir yanılgı vardı. Ancak sonradan otizmin bununla bir ilgisi olmadığı anlaşıldı. Muhtemelen bu durum sosyoekonomik statüsü yüksek ailelerin çocuklarını uzmanlara daha çok götürmesiyle kurulan yanlış bir korelasyondu.

Otizmin pek çok nedeni var ve genetik payı olduğu da düşünülmekte. Tanısı zor bir sendrom olsa da aşağıda sıraladığımız bazı belirtileri mevcut.

1. Dil gelişimine ait sorunlar

Otizm dil gelişimini ciddi şekilde etkiler. Otizmli çocuklarda şahısları karıştırma, dili iletişim kullanma amacından ziyade sadece gerektiğinde kullanma gibi belirtiler gözlenebilir.

Otizm ilk belirtilerini konuşma çağından önce verebiliyor olsa da aileler tarafından genelde konuşma gecikince fark ediliyor. Bazı otistik çocuklarda ise konuşma gelişimi normal seyrinde ilerleyen sonradan içine kapanmayla sonuçlanabiliyor.

Dil çok önemli bir ipucu. Çocuğunuz sözlü iletişim kurmayı mümkün olduğunca kısıtlıyorsa bu otizme işaret ediyor olabilir.


2. Göz teması ve ortak dikkat sorunları

Göz teması kurmaktan kaçınma ya da kısıtlı kurma bir otizm belirtisidir. Bu tarz sosyal sorunların bir yüzü de iletişim kurarken mesafeyi ve ses tonunu ayarlayamamaktır.

Otizmli çocukların dikkati genelde dağınıktır. Başkalarının ilgisine ve ortam değişikliklerine kayıtsız kalırlar. Bazen seslenildiğinde farkında değilmiş gibi davranırlar.


3. Yüz tanıma ve yüzdeki duyguyu tanıma sorunları

Otizmli çocuklar kendilerine yöneltilen övgülere ya da olumsuz anlama gelebilecek sözlere pek karşılık vermezler. İletişimlerine genel bir kayıtsızlık hakimdir. Karşılarındaki insanın ağlama, kızma, sevinme gibi tepkilerini ayırt edip karşılık veremezler.


4. Jest ve mimikleri kullanamama

Otizmli bireyler genelde jest ve mimikleri yerinde kullanamazlar. Bu durum da otizmin sosyal hayatta ve iletişim kurma biçiminde ortaya çıkan yaygın bir sorundur. Şaşkın ifadeleri kolay kolay sergilemezler. Gözlemlenmesi kolay olan belirtilerden biridir.


5. Yaşıtlarına ilgi göstermeme

Otizmli çocuklar kendi yaşıtlarıyla iletişim kurmakta zorlanırlar. Dikkat çekici bir özelliğe sahip belli kişilerle bu dikkat çekmeye dayalı ilişkiler geliştirebilirler. Grup aktivitelerinde ise oldukça zorlanırlar. Genelde yalnızlığı tercih ederler, bu durum pek çok anlama gelebilse de otizm şüphesinde bir ipucu olabilir. 


6. Taklit becerisinin olmaması

Motor becerileri otizm tanısında önemlidir. Yürüme, dengede durma gibi aktiviteler kaba; kalem tutma, çatal-kaşık kullanma gibi aktiviteler ise ince motor becerileridir. Çocuklarda genelde bu beceriler iki yaşından sonra çevreyi gözlemleyip taklit ederek gelişir. Ancak otizmli çocuklar bu becerileri kendileri öğrenemeyebilirler.


7. Nesnelerle ilginin işlevsel olmaması

Otizmli çocukların nesnelerle etkileşimi biraz farklıdır. Nesneleri işaret parmaklarıyla göstermeyebilirler. Bazı nesnelere anlam veremediğiniz şekilde aşırı ilgi gösterebilirler. Tam tersi bazılarına da tamamen kayıtsız kalabilirler. Bunu gözlemleyebileceğiniz en belirgin alan çocuğun oyuncaklarla oynama şeklidir.

Çocuğunuzun oyun kurma şeklini incelemek size bir fikir verebilir. Örneğin otizmli çocuklar arabalarla oyun kurmak yerine arabaları belli bir örüntüye göre dizip onları incelemekle yetinebilir.


8. Ekolali

Ekolali, bireyin duyduğu sesleri aynı şekilde tekrar etmesi durumudur. Otizmli çocuklarda sıkça görülebilmektedir. Çocuğunuz kendisine yöneltilen soruları yanıtlamak yerine aynı şekilde tekrar ediyorsa bu bir belirti olabilir.

Ancak ekolali sergileyen her çocuğun otizmli olduğuna dair bir bilgi yoktur. Ekolali, ilgi çekme arzusundan çeşitli dil bozukluklarına kadar pek çok nedenden kaynaklanabilir. Yalnızca yaygın bir otizm semptomudur, çocuğunuz bunu uzun süredir yapıyorsa dikkat etmelisiniz.


9. Sınırlı ve yinelenen davranışlar

Otizmli çocuklar ilgilerini çeken aktiviteleri sizi şaşırtacak şekilde sürekli yapmak isteyebilirler. Bazı davranışları hep belli bir sıraya göre ritüelleştirererk bunun dışına çıkıldığında sinirlenebilirler. Çamaşır makinesi izleme örneği yaygın olsa da tek başına bir belirti değildir. Otizmli olmayan çocuklarda da gözlenebilir.

Hiçbir belirti tek başına otizm tanısı koydurmaz. Otizmle ilgili genel geçer bir belirti yoktur, otizmli her çocuk birbirinden farklıdır. Ancak aileler, ipuçlarından yararlanıp çocuklarının gelişimini takip etmelidir.

Bu yazıyı paylaşın

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir